آموزش و دانایی, بیمه، مالیات و تامین اجتماعی, روابط کار و کارگری, سوالات پرتکرار حقوق کار و بیمه, قانون کار

حمایت‌های قانونی در شرایط بحرانی (فورس ماژور) از کارگران و کارفرمایان

فهرست مطالب

مقدمه. 

فورس ماژور و شرط متفق برای تحقق آن. 

بیمه بیکاری.. 

مفاد قانونی در حمایت از کارگران و کارفرمایان در شرایط بحرانی.. 

ماده ۱۵ قانون کار 

‌ماده ۲۳  قانون کار 

ماده ۳۰ قانون کار 

ماده ۶۰ قانون کار 

قانون بیمه بیکاری.. 

ماده ۸  قانون بیمه بیکاری (شرایط قطع مقرری بیمه بیکاری) 

قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار 

ماده۲۶ قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار 

امکان دورکاری در شرایط بحران. 

تفاوت ﺗﻌﻠﯿﻖ ﻗﺮارداد ﮐﺎر ﺑﺎ ﻓﺴﺦ ﻗﺮارداد ﮐﺎر 

منابع. 

حمایت‌های قانونی در شرایط بحرانی (فورس ماژور) از کارگران و کارفرمایان

مقدمه

ایجاد شرایط بحرانی و جنگ علاوه بر ایجاد خسارات جبران‌‌‌ناپذیر جانی و آسیب‌‌‌های انسانی، خسارات مادی قابل‌توجهی را برای زیرساخت‌های کشور و اشخاص و کسب‌وکارها وارد می‌کند.

ایجاد خسارات‌ها ممکن است مادی مانند ایجاد صدمه به اموال عینی و فیزیکی عمومی و یا سازمان‌های خصوصی باشد و یا به برند، اعتبار، شهرت و دارایی‎های نامشهود خدشه وارد کند یا حتی کل کسب‌وکار را با توقف و ورشکستگی روبه‌رو سازد. دامنه این‌گونه بحران‌ها، آسیب‌هایی را هم برای حوزه‌های اجتماعی و نسل‌های آینده به همراه دارد.

 از جمله اقداماتی را که دولت‌‌‌ها برای کاهش اثرات ناشی از خسارات و عوارض رویدادهایی نظیر، سیل، زلزله، جنگ، بیماری‌‌‌های واگیر عمومی و سایر بلایای طبیعی و غیرطبیعی برنامه‌ریزی نموده و در قوانین مختلف پیش‌بینی نموده‌اند شامل مواردی همچون: اعطای کمک‌های مالی بلاعوض، پرداخت وام‌های بلندمدت، تعویق پرداخت و تکالیف مالیاتی وصول مطالبات و اقساط بانک‌ها، بخشودگی جرایم دیرکرد مالیات و بیمه و سایر حقوق عمومی، به تاخیر انداختن برگزاری مجامع و تسلیم اظهارنامه مالیاتی و حمایت‌هایی در زمینه تاریخ سررسید بدهی‌ها است به طوری که در روزهای اخیر شاهد ابلاغ تصمیماتی در برخی از این نمونه‌ها هستیم.

با این حال توقف و رکود فعالیت‌‌‌ها و کندی گردش عملیات تولید و فروش ناشی از شرایط جنگی و وجود ناترازی‌های احتمالی در بخش‌هایی نظیر آب، برق، گاز، صادرات، واردات و سایر امکاناتی که باید از طریق بخش‌های عمومی تامین شود، به‌‌‌طور مستقیم و غیرمستقیم بر ایجاد اشتغال، کاهش سود یا بروز زیان در بسیاری از بنگاه‌‌‌های اقتصادی اثر می‌‌‌گذارد و از آنجا که برخلاف خسارت به دارایی‌‌‌های فیزیکی که ممکن است بیمه باشند، بخش نامشهود و غیر‌ملموس ایجاد خسارت‌های ناشی از بحران‌های مشابه، در صنعت بیمه مورد توجه قرار نگرفته است و این موضوع از نگاه مدیران و بنگاه‌های اقتصاد عاملی پنهان است.

از مهمترین حمایت‌های قانونی از کارگران و کارفرمایان در زمان وقوع بحران در قانون کار مورد توجه قرار گرفته است. از جمله این نوع حمایت‌ها، بیمه بیکاری است.

بیمه بیکاری به عنوان یک ابزار کاربردی در شرایط خاص در قانون کار پیش‌بینی شده تا به واسطه آن کارگران بازمانده از کار در شرایط خاص و بحرانی نظیر جنگ بتوانند فرصتی برای مهیا شدن مجدد فعالیت خود را داشته باشند و از مقرری بیمه بیکاری استفاده کنند و از طرفی کارفرمایان بتوانند با استفاده از این قانون کارکنان خود را برای دوران پس از بحران، حفظ کنند و از بلایا بدور بدارند.

فورس ماژور و شرط متفق برای تحقق آن

از نظر حقوقی وقوع جنگ و وجود شرایط جنگی در مبحث فورس ماژور یا قوه قاهره قابل بررسی است. آگاهی از شرایط، ویژگی‌‌‌ها و آثار رویدادهای فورس ماژور برای کسب‌وکار‌ها، مدیران، کارکنان و … از این جهت واجد اهمیت است که اقدامات و توجهات آنان به مفاهیم مربوطه می‌تواند از بروز اختلافات تجاری و دعاوی با طرف قراردادها پیشگیری کرده، توانایی تصمیم‌گیری و مدیریت بهینه آثار و خسارات ناشی از حوادثی چون جنگ، بلایای طبیعی و حتی تحریم‌‌‌های اقتصادی را افزایش داده و کارکنان و صاحبان کسب وکارها را از مزایای احتمالی آن بهره‌‌‌مند سازد.

به‌‌‌طور خلاصه سه شرط متفق برای تحقق فورس ماژور مطرح است:

  • اول اینکه خارج از توان و اختیارات و قلمرو مسوولیت متعهد و غیر‌منتسب به اوست. بر این اساس متغییری بیرونی و خارجی منجر به وقوع آن شده است. مواردی چون آتش‌‌‌سوزی داخل کارخانه یا اعتصاب کارکنان آن اگر چه ممکن است غیر‌مترقبه خوانده شوند، ولی عوامل خارجی نیستند.
  • شرط دوم غیر‌قابل پیش‌بینی بودن حادثه است. در صورتی‌‌‌که رویدادی پیش‌بینی‌‌‌پذیر باشد، متعهد موظف است تدابیر احتیاطی بیشتری برای اجتناب از آن اتخاذ کند و در نهایت باید از عقد قرارداد خودداری کند. بنابراین، حادثه‌‌‌ای غیر‌قابل پیش‌بینی تلقی می‌شود که وقوع آن غیرعادی، ناگهانی و نادر باشد.
  • سوم اینکه حادثه‌‌‌ای از جنس قوه قهریه تلقی می‌شود که غیر‌قابل اجتناب و به تعبیر دیگر غیر‌قابل دفع باشد. با توجه به تعریف و شروط فوق به‌‌‌طور کلی حوادثی چون سیل، زلزله، جنگ و شیوع ویروس کرونا در سطح کسب‌وکار عاملی بیرونی و غیر‌منتسب به بنگاه، غیر‌قابل پیش‌بینی، خارجی و اجتناب‌‌‌ناپذیر است.

بیمه بیکاری

بیمه بیکاری به عنوان یک ابزار کاربردی در شرایط خاص در قانون کار پیش‌بینی شده تا به واسطه آن کارگران بازمانده از کار در شرایط خاص و بحرانی نظیر جنگ بتوانند فرصتی برای مهیا شدن مجدد فعالیت خود را داشته باشند و از مقرری بیمه بیکاری استفاده کنند و از طرفی کارفرمایان بتوانند با استفاده از این قانون کارکنان خود را برای دوران پس از بحران، حفظ کنند و از بلایا بدور بدارند.

بیمه شدگانی که به دلیل بروز حوادث قهریه و غیرمترقبه از قبیل سیل، زلزله، جنگ، آتش‌سوزی و… بیکار شوند، می‌توانند از مقرری بیمه بیکاری استفاده کنند. همچنین بیمه شدگانی که به علت تغییرات ساختار اقتصادی واحد مربوطه به تشخیص وزارتخانه ذیربط و تأیید شورای عالی کار، بیکار موقت‌ شناخته شوند بیمه بیکاری دریافت خواهند نمود. غیر ارادی بودن بیکاری، ملاک اصلی برقراری حمایت‌های قانونی برای بیمه‌شدگان بیکار است و عامل اصلی در احراز شرایط دریافت مقرری بیمه بیکاری بر پایه اخراج استوار شده است، به این معنا که بیمه‌شده کار خود را به اختیار از دست نداده باشد؛ مثلا اخراج به دلیل عدم نیاز نیروی کار یا عدم تفاهم کارگر و کارفرما در ادامه همکاری صورت گرفته باشد.

مدت پرداخت مقرری بیمه بیکاری به بیمه‌شدگان واجد شرایط، به سابقه پرداخت حق‌بیمه از سوی آنان بستگی دارد و در هر حال مدت آن از ۳۶ ماه برای بیمه‌شدگان مجرد و ۵۰ ماه برای بیمه‌شدگان متأهل و متکفل بیشتر نیست.

مفاد قانونی در حمایت از کارگران و کارفرمایان در شرایط بحرانی

ماده ۱۵ قانون کار

«در موردی که به واسطه قوه قهریه و یا بروز حوادث غیر قابل پیش‌بینی که وقوع آن، از اداره طرفین خارج است، تمام یا قسمتی از کارگاه تعطیل شود و انجام تعهدات کارگر یا کارفرما به طور موقت غیر ممکن گردد، قراردادهای کار با کارگران تمام یا آن قسمت از کارگاه که تعطیل می‌شود به حال تعلیق در می‌آید. تشخیص موارد فوق با وزارت کار و امور اجتماعی است».

‌ماده ۲۳  قانون کار

«کارگر از لحاظ دریافت حقوق یا مستمری‌های ناشی از فوت، بیماری،
بازنشستگی، بیکاری، تعلیق، ازکارافتادگی کلی و جزیی و یا‌مقررات حمایتی و شرایط مربوط به آنها تابع قانون تأمین اجتماعی خواهد بود».

ماده ۳۰ قانون کار

«چنانچه کارگاه بر اثر قوه قهریه (زلزله، سیل و امثال اینها) و یا حوادث غیرقابل پیش‌بینی (جنگ و نظایر آن) تعطیل گردد و کارگران آن بیکار شوند پس از فعالیت مجدد کارگاه، کارفرما مکلف است کارگران بیکار شده را در همان واحد بازسازی شده و مشاغلی که در آن به وجود می آید به کار اصلی بگمارد».

تبصره دولت مکلف است با توجه به اصل بیست و نهم قانون اساسی و با استفاده از درآمدهای عمومی و درآمدهای حاصل از مشارکت مردم و نیز از طریق ایجاد صندوق بیمه بیکاری نسبت به تامین معاش کارگران بیکار شده کارگاه های موضوع ماده (۴) این قانون و با توجه به بند (۲) اصل چهل و سوم قانون اساسی امکانات لازم را برای اشتغال مجدد آنان فراهم نماید.

ماده ۶۰ قانون کار

« ارجاع کار اضافی با تشخیص کارفرما به شرط پرداخت اضافه کاری (موضوع بند ب ماده ۵۹) و برای مدتی که جهت مقابله با اوضاع و احوال ذیل ضرورت دارد مجاز است و حداکثر اضافه کاری موضوع این ماده ۸ ساعت در روز خواهد بود (مگر در موارد استثنایی با توافق طرفین)».

الف – جلوگیری از حوادث قابل پیش بینی و یا ترمیم خسارتی که نتیجه حوادث مذکور است.

ب – اعاده فعالیت کارگاه، در صورتی که فعالیت مذکور به علت بروز حادثه یا اتفاق طبیعی از قبیل، سیل، زلزله و یا اوضاع و احوال غیرقابل پیش بینی دیگر قطع شده باشد.

تبصره ۱ پس از انجام کار اضافی در موارد فوق، کارفرما مکلف است حداکثر ظرف مدت ۴۸ ساعت، موضوع را به اداره کار و امور اجتماعی اطلاع دهد و تا ضرورت کار اضافی و مدت آن تعیین شود.

تبصره ۲ در صورت عدم تایید ضرورت کار اضافی توسط اداره کار و امور اجتماعی محل، کارفرما مکلف به پرداخت غرامت و خسارات وارده به کارگر خواهد بود.

ماده ۱۱۹ قانون کار

 «وزارت کار و امور اجتماعی موظف است نسبت به ایجاد مراکز خدمات اشتغال
در سراسر کشور اقدام نماید. مراکز خدمات مذکور‌موظف هستند تا ضمن شناسایی
زمینه‌های ایجاد کار و برنامه‌ریزی برای فرصت‌های اشتغال نسبت به ثبت نام و معرفی بیکاران به مراکز کارآموزی (‌در‌صورت نیاز به آموزش) و یا معرفی به مراکز تولیدی، صنعتی، کشاورزی و خدماتی اقدام نمایند».

‌تبصره ۱ – مراکز خدمات اشتغال در مراکز استانها موظف به ایجاد دفتری تحت عنوان
دفتر برنامه‌ریزی و حمایت از اشتغال معلولین خواهند بود و‌کلیه مؤسسات مذکور در
این ماده موظف به همکاری با دفاتر مزبور می‌باشند.

‌تبصره ۲ – دولت موظف است تا در ایجاد شرکتهای تعاونی (‌تولیدی، کشاورزی، صنعتی و توزیعی)، معلولین را از طریق اعطای وامهای‌قرض‌الحسنه دراز مدت و آموزشهای لازم و برقراری تسهیلات انجام کار و حمایت از تولید یا خدمات آنان مورد حمایت قرار داده و نسبت به رفع موانع‌معماری در کلیه مراکز موضوع این ماده و تبصره‌ها که معلولین در آنها حضور می‌یابند اقدام نماید.

‌تبصره ۳ – وزارت کار و امور اجتماعی مکلف است تا آیین‌نامه‌های لازم را در جهت
برقراری تسهیلات رفاهی مورد نیاز معلولین شاغل در مراکز‌انجام کار با نظر خواهی از جامعه معلولین ایران و سازمان بهزیستی کشور تهیه و به تصویب وزیر کار و امور
اجتماعی برساند.

قانون بیمه بیکاری

ماده ۲ قانون بیمه بیکاری

«بیکار از نظر این قانون بیمه شده‌ای است که بدون میل و اراده بیکار شده
و آماده کار باشد».

‌تبصره ۱ – بیمه شدگانی که به علت تغییرات ساختار اقتصادی واحد مربوطه به تشخیص وزارتخانه ذیربط و تأیید شورای عالی کار بیکار موقت‌شناخته شوند نیز مشمول مقررات این قانون خواهند بود.

‌تبصره ۲ – بیمه شدگانی که به علت بروز حوادث قهریه و غیر مترقبه از قبیل سیل،
زلزله جنگ، آتش‌سوزی و… بیکار می‌شوند با معرفی واحد کار و‌امور اجتماعی محل از مقرری بیمه بیکاری استفاده خواهند کرد.

ماده ۳ قانون بیمه بیکاری

«بیمه بیکاری به عنوان یکی از حمایت ‌های تأمین اجتماعی است و سازمان تأمین اجتماعی مکلف است با دریافت حق بیمه مقرر، به‌ بیمه ‌شدگانی که طبق مقررات این قانون بیکار می ‌شوند مقرری بیمه بیکاری پرداخت نماید».

ماده ۴ قانون بیمه بیکاری

«بیمه شده بیکار با معرفی کتبی واحد کار و امور اجتماعی محل از مزایای این قانون منتفع خواهد شد»

تبصره – بیکاران مشمول این قانون کلیه حقوق و مزایا و خسارات مربوطه (‌موضوع قانون کار) را دریافت خواهند کرد.

ماده ۶ قانون بیمه بیکاری

 «بیمه شدگان بیکار در صورت احراز شرایط زیر استحقاق دریافت مقرری بیمه بیکاری را خواهند داشت:

الف – بیمه شده قبل از بیکار شدن حداقل (۶) ماه سابقه پرداخت بیمه را داشته باشد. مشمولین تبصره (۲) ماده (۲) این قانون از شمول این بند‌ مستثنی می ‌باشد.

ب – بیمه شده مکلف است ظرف (۳۰) روز از تاریخ بیکاری با اعلام مراتب بیکاری به واحدهای کار و امور اجتماعی آمادگی خود را برای اشتغال ‌به کار تخصصی و یا مشابه آن اطلاع دهد. مراجعه بعد از سی روز با عذر موجه و با تشخیص هیأت حل اختلاف تا سه ماه امکان ‌پذیر خواهد بود.
ج – بیمه شده بیکار مکلف است در دوره ‌های کارآموزی و سوادآموزی که توسط واحد کار و امور اجتماعی و نهضت سوادآموزی و یا سایر‌ واحدهای ذیربط با تأیید وزارت کار و امور اجتماعی تعیین می ‌شود شرکت نموده و هر دو ماه یکبار گواهی لازم در این مورد را به شعب تأمین ‌اجتماعی تسلیم نماید.

تبصره ۱ – کارگرانی که در زمان دریافت مقرری بیمه بیکاری به شغل یا مشاغلی گمارده ‌شوند که میزان حقوق و مزایای آن از مقرری بیمه بیکاری‌ متعلقه کمتر باشد مابه ‌التفاوت دریافتی بیمه شده از حساب صندوق بیمه بیکاری پرداخت خواهد شد.

تبصره ۲ – مدت دریافت مقرری بیمه بیکاری جزء سوابق پرداخت حق بیمه بیمه شده از نظر بازنشستگی، از کارافتادگی و فوت محسوب خواهد ‌شد.

ماده ۷ قانون بیمه بیکاری

مدت پرداخت مقرری بیمه بیکاری و میزان آن بشرح زیر است:

الف – جمع مدت پرداخت مقرری از زمان برخورداری از مزایای بیمه بیکاری اعم از دوره اجرای آزمایشی و یا دائمی آن برای مجردین حداکثر (۳۶) ماه و برای متأهلین یا متکلفین حداکثر (۵۰) ماه بر اساس سابقه کلی پرداخت حق بیمه و بشرح جدول ذیل می ‌باشد:

سابقه پرداخت حق بیمه………….. حداکثر مدت استفاده از مقرری
………………………………………..جمعاً با احتساب دوره های قبلی
…..………………………برای مجردین……..برای متأهلین یا متکفلین
از (۶) ماه لغایت (۲۴) ماه……… (۶) ماه ………. (۱۲) ماه ‌
از (۲۵) ماه لغایت (۱۲۰) ماه……(۱۲) ماه………. (۱۸) ماه
از (۱۲۱) ماه لغایت (۱۸۰) ماه…… (۱۸) ماه………. (۲۶) ماه
از (۱۸۱) ماه لغایت (۲۴۰) ماه….. (۲۶) ماه………… (۳۶) ماه
از (۲۴۱) ماه به بالا ……..……. (۳۶) ماه………… (۵۰) ماه

تبصره – افراد مسن مشمول این قانون که دارای ۵۵ سال سن و بیشتر می ‌باشند مادامیکه مشغول بکار نشده ‌اند می ‌توانند تا رسیدن به سن ‌بازنشستگی تحت پوشش بیمه بیکاری باقی بمانند.

ب – میزان مقرری روزانه بیمه شده بیکار معادل (۵۵%) متوسط مزد یا حقوق و یا کارمزد روزانه بیمه شده می‌ باشد. به مقرری افراد متأهل یا‌ متکفل، تا حداکثر (۴) نفر از افراد تحت تکفل به ازاء هر یک از آنها به میزان (۱۰%) حداقل دستمزد افزوده خواهد شد. در هر حال مجموع دریافتی ‌مقرری ‌بگیر نباید از حداقل دستمزد، کمتر و از (۸۰%) متوسط مزد یا حقوق وی بیشتر باشد.

ج – مقرری بیمه بیکاری از روز اول بیکاری قابل پرداخت است.

تبصره ۱ – متوسط مزد یا حقوق روزانه بیمه شده بیکار به منظور محاسبه مقرری بیمه بیکاری عبارتست از جمع کل دریافتی بیمه شده که به‌ مأخذ آن حق بیمه دریافت شده در آخرین (۹۰) روز قبل از شروع بیکاری تقسیم بر روزهای کار و در مورد بیمه شدگانی که کارمزد دریافت می ‌کنند ‌آخرین مزد عبارتست از جمع کل دریافتی بیمه شده که به مأخذ آن حق بیمه دریافت شده در آخرین (۹۰) روز قبل از شروع بیکاری تقسیم بر (۹۰) در‌صورتی که بیمه شده کارمزد، ظرف (۳) ماه مذکور مدتی از غرامت دستمزد استفاده نموده باشد متوسط مزدی که مبنای محاسبه غرامت دستمزد قرار ‌گرفته به منزله دستمزد ایام بیکاری تلقی و در محاسبه منظور خواهد شد. ‌

تبصره ۲ – افراد تحت موضوع این ماده عبارتند از:

۱- همسر (‌زن یا شوهر)

۲- فرزندان اناث مادام که ازدواج ننموده و فاقد حرفه و شغل باشند.

۳- فرزندان ذکور که سن آنان کمتر از هجده سال تمام باشد و یا منحصراً به تحصیل اشتغال داشته و یا طبق نظر پزشک معتمد سازمان تأمین ‌اجتماعی، از کارافتاده کلی باشند.

 ۴- پدر و مادر که سن پدر از (۶۰) سال متجاوز باشد و یا طبق نظر پزشک معتمد سازمان تأمین اجتماعی از کارافتاده کلی باشند و در هر حال معاش ‌آنان منحصراً توسط بیمه شده تأمین گردد.

۵- خواهر و برادر تحت تکفل در صورت داشتن شرایط مربوط به فرزندان اناث و ذکور، مذکور در بندهای (۲) و (۳) این تبصره.

تبصره ۳- دریافت مقرری بیمه بیکاری مانع از دریافت مستمری جزئی نمی‌ گردد.

تبصره ۴- در صورت بیکاری زوجین فقط یکی از آنان (‌زن یا شوهر) محق به استفاده از افزایش مقرری به ازاء هر یک از فرزندان خواهد بود.

تبصره ۵- بیمه شده بیکار و افراد تحت تکفل، در مدت دریافت مقرری بیمه بیکاری از خدمات درمانی موضوع بندهای «‌الف» و «ب» ماده (۳)‌ قانون تأمین اجتماعی استفاده خواهند کرد.

تبصره ۶- مقرری بیمه بیکاری مانند سایر مستمریهای تأمین اجتماعی از پرداخت هرگونه مالیات معاف خواهد بود. ‌

ماده ۸  قانون بیمه بیکاری (شرایط قطع مقرری بیمه بیکاری)

در موارد زیر مقرری بیمه بیکاری قطع خواهد شد:

الف – زمانیکه بیمه شده مجدداً اشتغال به کار یابد.

ب – بنا به اعلام واحد کار و امور اجتماعی محل و یا نهضت سوادآموزی و سایر واحدهای ذیربط از طریق وزارت کار و امور اجتماعی، بیمه شده ‌بیکار بدون عذر موجه از شرکت در دوره‌ های کارآموزی یا سوادآموزی خودداری نماید.

ج – بیمه شده بیکار از قبول شغل تخصصی خود و یا شغل مشابه پیشنهادی خودداری ورزد.

د – بیمه شده بیکار ضمن دریافت مقرری بیمه بیکاری مشمول استفاده از مستمری بازنشستگی و یا از کارافتادگی کلی شود.

هـ – بیمه شده به نحوی از انحاء با دریافت مزد ایام بلاتکلیفی به کار مربوطه اعاده گردد.

تبصره ۱ – در صورتی که پس از پرداخت مقرری بیمه بیکاری محرز شود که بیکاری بیمه شده، ناشی از میل و اراده او بوده است کارگر موظف به ‌استرداد وجوه دریافتی به سازمان تأمین اجتماعی خواهد بود. مشمولین بند (هـ) این ماده نیز مکلف به بازپرداخت مقرری بیمه بیکاری دریافتی، به ‌سازمان مذکور می‌ باشند.

تبصره ۲ – چنانچه بیمه شده بیکار اشتغال مجدد خود را مکتوم داشته و مقرری بیمه بیکاری را دریافت کرده باشد، ملزم به بازپرداخت مقرری ‌دریافتی از تاریخ اشتغال خواهد بود.

تبصره ۳ – دریافت کمک ‌هزینه حین کارآموزی مانع استفاده از مقرری بیمه بیکاری نخواهد بود.

قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار

ماده۲۶ قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار

اعلام تعطیلی روزهای کاری سال توسط دولت، فقط در شرایط وقوع حوادث غیرمترقبه یا بروز خطری که جان شهروندان را به خطر اندازد مجاز است و در غیر این موارد، دولت مجاز نیست روزهای کاری سال را تعطیل اعلام کند. مرجع تعیین شرایط غیرمترقبه سازمانهای تخصصی نظیر هواشناسی و محیط زیست، و مرجع تشخیص شرایطی که جان شهروندان را به خطر می اندازد، شورای تأمین استان محل ایجاد اضطرار است.

امکان دورکاری در شرایط بحران

اگر ماهیت شغل به گونه‌ای باشد که بتوان آن را به صورت دورکاری انجام داد، در این حالت قرارداد کار تعلیق نمی‌شود. کارگر موظف است به صورت دورکاری وظایف خود را انجام دهد و کارفرما نیز موظف به پرداخت کامل حقوق است. انجام کار حتی از راه دور، تعهد کارفرما به پرداخت مزد را برقرار می‌کند.

تفاوت ﺗﻌﻠﯿﻖ ﻗﺮارداد ﮐﺎر ﺑﺎ ﻓﺴﺦ ﻗﺮارداد ﮐﺎر

در ﺻـــﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﯾﮑﯽ از ﻃﺮﻓﯿﻦ و ﯾﺎ ﻫﺮ دو ﻃﺮف ﻗﺮارداد ﮐﺎر (ﮐﺎرﮔﺮ و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ) ﺑﻪ ﺻـــﻮرت ﻣﻮﻗﺖ ﺗﻌﻬﺪات ﺧﻮد را ﻣﺘﻮﻗﻒ ﮐﻨـﺪ (ﺑـﻪ ﺻـــﻮرت ارادی ﺑـﺎ ﻣﺠﻮز ﻗـﺎﻧﻮن و ﯾـﺎ ﻏﯿﺮ ارادی ﻣـﺎﻧﻨـﺪ ﺣﻮادث ﻏﯿﺮﻣﺘﺮﻗﺒـﻪ) ﻗﺮارداد ﮐـﺎر ﺗﻌﻠﯿﻖ ﺷـــﺪه ﺷـﻮد ﺷـﻮد. در زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻗﺮارداد ﮐﺎر ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﻠﯿﻖ درآﻣﺪه، ﻣﺪت ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪه ﻗﺮارداد ﮐﺎر ﻧﯿﺰ ﻣﻨﺠﻤﺪ می‌شود و ﭘﺲ از رﻓﻊ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﻠﯿﻖ ﻣﺪت ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪه از ﻗﺮارداد ﮐﺎر اداﻣﻪ ﭘﯿﺪا ﻣﯽ‌کند.

در زﻣـﺎن ﺗﻌﻠﯿﻖ ﻗﺮارداد ﮐـﺎر، ﮐـﺎرﻓﺮﻣـﺎ ﺗﮑﻠﯿﻔﯽ ﺑـﻪ ﭘﺮداﺧـﺖ ﺣﻘﻮق و ﻣﺰاﯾـﺎ و ﺑﯿﻤـﻪ ﮐـﺎرﮔﺮ ندارد، برخلاف تعلیق قرارداد کار که در آن رابطه کارگری و کارفرمایی حفظ می‌شود، در فسخ قرارداد کار رابطه کارگری و کارفرمایی به صورت یکچانبه قطع شده و قرارداد کار منحل می‌شود.

در صورتی که در اثر شرایط جنگی، کارگران به صورت موقت و یا مدت زمان طولانی بیکار شوند، قرارداد کار کارگران به حالت تعلیق درآمده و پس از رفع شرایط اضطراری کارگران به محل کار خود باز می‌گردند. در مدت بیکاری کارگران از بیمه بیکاری استفاده می‌کنند.

نکته قابل توجه این که حالت تعلیق ناشی از عوامل قوه قهریه طبیعی و یا حوادث و مخاطرات اجتماعی (مانند جنگ) که خارج از اراده کارفرما و بیمه شده بوده و در نتیجه آن کارگاه به طور موقت تعطیل می‌گردد، موجب زایل شدن توالی اشتغال در کارهای سخت و زیان آور نمی‌گردد.

فایل ورد مقاله در ادامه قابل دانلود می‌باشد.

مفاد حمایتی قانون کار در شرایط بحرانی از کارگران و کارفرمایان

رصدخانه منابع انسانی افق

منابع

اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها